Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı: Nasıl Doldurulur, Nereye Verilir?

YazarAv. Rumeysa NerkizSigorta Hukuku

İnceleyen avukat · 28.10.2026Av. Özge Poyrazoğluİstanbul Barosu, sicil 82713 (baro levhasında yeni sekmede açılır)

Yayın ilkeleri

Trafik ışığında arkadan hafifçe çarpıldınız. Kimse yaralanmadı, iki aracın tamponunda hasar var ve arkadaki sürücü “polis çağırmayalım, tutanak tutalım” diyor. Bu teklif çoğu zaman makuldür ve zaman kazandırır. Ama tutanağın nasıl doldurulduğu, sigortanın ödeyeceği tutarı ve kusurun kime yazılacağını doğrudan belirler.

Maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı nedir?

Bu tutanak, kazanın nerede, ne zaman ve nasıl olduğunu, araçların ve sürücülerin bilgilerini ve hasar gören yerleri kayda geçiren resmi formdur. Karayolları Trafik Yönetmeliği (yeni sekmede açılır)‘nin 152. maddesine göre, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan kazalarda bütün sürücüler yetkililerin gelmesine gerek görmez ve anlaşırsa bu tutanağı düzenleyip birlikte imzalayarak olay yerinden ayrılabilir. Halk arasında buna “anlaşmalı tutanak” da denir.

Tutanak, sigorta şirketlerinin hasarı ödemesi ve kusur oranını belirlemesi için kullandığı ilk belgedir. Kusur oranı, kazadaki sorumluluğunuzun yüzdesidir ve karşı taraftan alacağınız tutarı belirler.

Hangi durumlarda tutanağı kendiniz dolduramazsınız?

Yönetmeliğin 152. maddesi altı durumda maddi hasarlı tutanağın trafik polisi ya da jandarma tarafından düzenlenmesini istiyor. Bu durumlardan biri varsa sürücüler kendi aralarında tutanak tutamaz.

Kazada biri yaralandıysa tutanak her durumda polis tarafından tutulur. Sürücüler anlaşamazsa da polis çağrılır.

Kaza tespit tutanağı nasıl doldurulur?

Tutanak tek form üzerinde iki sürücü tarafından birlikte doldurulur. Formda her iki araç ve sürücü için ayrı bölümler bulunur.

1. Önce fotoğraf çekin. Yönetmelik, anlaşma halinde mümkünse olay yerinin fotoğraflarının çekilip araçların yoldan çıkarılmasını istiyor. Araçların konumunu, plakaları, hasarları ve yol çizgilerini birkaç açıdan çekin.
2. Araçları güvenli yere alın. Fotoğraflardan sonra araçları trafiği engellemeyecek bir yere çekin ve tutanağı orada doldurun.
3. Kimlik, ehliyet, ruhsat ve poliçe bilgilerini yazın. Her sürücü kendi bilgisini, karşı tarafın belgesine bakarak doğru yazar.
4. Kaza yerini ve saatini yazın. Sokak, ilçe ve mümkünse yakındaki bir kavşak ya da bina.
5. Kazanın oluş şeklini işaretleyin. Formdaki durum kutularından (“park halindeydi”, “şerit değiştiriyordu” gibi) size uyanları dikkatle işaretleyin.
6. Kroki çizin. Yolun şeklini, araçların yönünü ve çarpma noktasını basitçe çizin.
7. Kendi beyanınızı yazın. Kısa ve olaya dair cümlelerle, karşı tarafı suçlamadan ne olduğunu anlatın.
8. Kontrol edip imzalayın. İmzadan önce bütün bölümleri okuyun. Her sürücü bir nüsha alır.

Tutanakta en sık yapılan hata, durum kutularını acele işaretlemektir. Örneğin “geri gidiyordu” kutusunu yanlışlıkla işaretleyen sürücü, aslında beklerken çarpılmış olsa bile kusurlu görünebilir.

Tutanağı telefondan ya da e-Devlet’ten doldurabilir misiniz?

Evet, telefondan doldurabilirsiniz. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin (SBM) mobil kaza tutanağı uygulaması, kâğıt formun yerine telefondan doldurulabilir. Uygulama kaza yerinin fotoğraflarını ister ve tutanak bilgileri doğrudan SBM sistemine gider. Uygulama Google Play’de SBM’nin “Sigortam360” adlı uygulamasında yer alıyor. Düzenlenmiş tutanağı e-Devlet’te SBM’nin “Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama” hizmetinden görebilirsiniz.

Tutanağı nereye verirsiniz?

Tutanak polise ya da noterliğe verilmez, sigorta şirketine verilir. Kusursuz ya da az kusurlu tarafsanız aracınızın hasarı için karşı aracın trafik sigortasına başvurursunuz. Kaskonuz varsa onarımı kaskonuzdan yaptırabilirsiniz. Bu durumda kasko şirketi ödediğini karşı tarafın sigortasından geri ister, buna rücu denir. Başvuruya tutanakla birlikte ruhsat, ehliyet, kimlik ve fotoğrafları ekleyin.

Sigorta şirketleri kusur oranını tutanaktaki işaretlere ve krokiye göre belirler. Kusur oranının nasıl öğrenildiği ve itiraz yolu trafik kazası kusur oranı sorgulama yazısında anlatılıyor.

Anlaşarak ayrılmanın sonuçları neler?

Anlaşarak olay yerinden ayrılan sürücüler, Yönetmeliğin 152. maddesine göre zararın sigortaları ya da kendileri tarafından karşılanacağını kabul etmiş sayılır. Sonradan polisten kaza tespit tutanağı düzenlenmesini isteyemezler. Bu yüzden tutanağı imzaladıktan sonra “polise gidelim” demek mümkün değildir.

Anlaşma olmadan izinsiz ayrılmak ise cezalıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (yeni sekmede açılır)‘nun 12 Şubat 2026’da değişen 81. maddesine göre, anlaşma hali dışında maddi hasarlı bir kazada zabıtanın izni olmadan ve zorunlu bir sebep olmadan olay yerinden ayrılan sürücüye 46.000 TL idari para cezası verilir.

Süreler

Tutanağın kendisinin bir geçerlilik süresi yoktur. Önemli olan tazminat için zamanaşımı süresidir. Zamanaşımı, bir hakkın dava ya da tahkim yoluyla istenebileceği sürenin dolmasıdır.

Yargıtay bu konuda ne diyor?

Adım adım ne yapmalısınız?

1. Yaralı var mı, tabloda sayılan altı durumdan biri var mı, kontrol edin. Varsa polisi arayın.
2. Yoksa ve karşı tarafla anlaşıyorsanız fotoğrafları çekin, araçları güvenli yere alın.
3. Tutanağı kâğıt formla ya da SBM’nin mobil uygulamasıyla birlikte doldurun, okuyup imzalayın.
4. Nüshanızı ve fotoğrafları saklayın, karşı sürücünün telefon numarasını alın.
5. Hasar için sigorta şirketine başvurun. Kusur oranı yanlış çıkarsa itiraz edin. Yolu kaza tespit tutanağına itiraz rehberinde anlatılıyor.

Sık sorulan sorular

Maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı kaç gün geçerli?

Tutanağın bir geçerlilik süresi yoktur. Ancak hasar için tazminat talebi, zararı ve sorumluyu öğrendiğiniz günden itibaren 2 yıl içinde yapılmalıdır. Kaskoya ise hasarı gecikmeden bildirmeniz gerekir.

Karşı sürücü tutanağı imzalamazsa ne yapılır?

Polis ya da jandarma çağrılır. Anlaşmalı tutanak ancak bütün sürücüler anlaşırsa düzenlenebilir. Anlaşma olmadan olay yerinden ayrılan sürücüye 46.000 TL idari para cezası verilir.

Tutanağı imzaladıktan sonra polise gidebilir miyim?

Hayır. Yönetmeliğin 152. maddesine göre anlaşarak ayrılan sürücüler sonradan yetkililerden tutanak düzenlenmesini isteyemez. Tutanaktaki kusur değerlendirmesine ise sigorta aşamasında itiraz edebilirsiniz.

Kaza tespit tutanağı e-Devlet’ten nasıl sorgulanır?

e-Devlet’te Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin “Kaza Tespit Tutanağı Sorgulama” hizmetine girerek kayda geçmiş tutanakları görebilirsiniz.

Tutanakta yanlış kutu işaretlediysem ne olur?

Kusur oranı bu işarete göre belirlenebilir. Sigorta şirketinin bildirdiği kusur oranına itiraz edip fotoğraf, kamera kaydı ve tanık gibi delillerle gerçek oluşu göstermeniz gerekir.

Park halindeki aracıma çarpıp kaçarlarsa tutanak nasıl tutulur?

Karşı sürücü yoksa anlaşmalı tutanak tutulamaz, polise haber verirsiniz. KTK’nın 81. maddesine göre başında sahibi olmayan araca zarar veren sürücü, sahibini bulamazsa araca yazılı bilgi bırakmak ve zabıtaya bildirmek zorundadır.

Kazada sonradan bir ağrı ortaya çıkarsa ne yapmalıyım?

Hemen bir sağlık kuruluşuna gidin ve kazayı anlatın. Yaralanmalı kazalarda tutanak polis tarafından tutulduğu için durumu kolluğa da bildirin.

Kroki çizmek zorunlu mu?

Formda kroki bölümü vardır ve kusur oranının belirlenmesinde önemlidir. Basit bir çizim yeterlidir. Araçların yönünü ve çarpma noktasını göstermeniz yeterli olur.

Bugün ne yapabilirsiniz?

Aracınızın torpidosunda boş bir kaza tespit tutanağı olup olmadığına bakın ve telefonunuza SBM’nin mobil uygulamasını yükleyin. Kaza anında aceleyle doldurulan bir form yerine hazırlıklı olmak, kusur oranındaki hataları en baştan önler.