Maddi Hasarlı Trafik Kazasında Araç Sahibinin Sorumluluğu

YazarAv. Rumeysa NerkizSigorta Hukuku

İnceleyen avukat · 28.10.2026Av. Ömer Şenelİstanbul Barosu, sicil 63424 (baro levhasında yeni sekmede açılır)

Yayın ilkeleri

Arabanızı bir akşamlığına kardeşinize verdiniz, ertesi sabah telefonunuz çaldı. Kavşakta başka bir araca çarpmış, kimse yaralanmamış ama iki araçta da ciddi hasar var. İlk soru genellikle şudur: “Arabayı ben sürmedim, neden bana geliyorlar?” Kanunun cevabı nettir ve çoğu araç sahibini şaşırtır.

Araç sahibi kazadan sorumlu mu?

Evet. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (yeni sekmede açılır)‘nun 85. maddesine göre bir motorlu aracın işletilmesi bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, aracın işleteni bu zarardan sorumludur. İşleten, kanunun tanımına göre kural olarak araç sahibidir. Sorumluluk için araç sahibinin kusurlu olması da gerekmez, bu yüzden buna kusursuz sorumluluk denir.

Araç sahibi ile kusurlu sürücü karşı tarafa müteselsilen sorumludur (KTK m. 88). Müteselsil sorumluluk, zarar görenin bütün tutarı ikisinden birinden isteyebilmesi demektir. Örneğin karşı aracın 500.000 TL’lik hasarını zarar gören kişi doğrudan araç sahibinden isteyebilir. Araç sahibi ödedikten sonra kusurlu sürücüye başvurabilir.

Trafik sigortası neyi öder, araç sahibine ne kalır?

Karşı tarafın araç hasarı ve değer kaybı önce sizin aracınızın trafik sigortasından ödenir. Sigortanın bir üst sınırı vardır. 2026’daki kazalarda otomobiller için araç başı maddi zarar teminatı 400.000 TL’dir. Zarar bu sınırı aşarsa ya da sigortanın karşılamadığı bir kalemse araç sahibi ve sürücü öder.

Kaskonuzda ihtiyari mali sorumluluk (İMM) teminatı varsa, trafik sigortası sınırını aşan kısım bu teminattan karşılanır. Aracın kullanılamadığı günlerin karşılığı ayrı bir zarardır ve araç mahrumiyet bedeli olarak doğrudan araç sahibinden ve sürücüden istenir.

Aracı başkası kullanıyorsa kim sorumlu?

Kısa süre ödünç verdiyseniz sorumluluk sizde kalır. KTK’nın 3. maddesi, uzun süreli kiralama, ariyet (karşılıksız ödünç verme) ve rehin gibi durumlarda aracı alanı işleten sayar. Aynı madde, aracı kendi hesabına ve kendi riskiyle işleten ve üzerinde fiili tasarrufu bulunan kişinin işleten sayılacağını da söylüyor. Ancak bunu ispat yükü araç sahibindedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’na göre bunun için kullanımın kısa süreli olmaması, aracın fiilen başkasının hâkimiyetine geçmesi ve araçtan ekonomik yararı da onun sağlaması gerekir. Örneğin bir akşam için kardeşinize verdiğiniz araçta işleten siz kalırsınız. Aracı yıllık sözleşmeyle bir şirkete kiraya verdiyseniz durum farklı değerlendirilebilir.

Sattığım araç kaza yaparsa sorumlu olur muyum?

Satış noterde yapılmadıysa evet. KTK’nın 20. maddesine göre tescilli araçların satışı ve devri noterde yapılır. Yargıtay, noter dışında elden yapılan satışla işleten sıfatının devredilmiş sayılamayacağını kabul ediyor. Aracı sattıysanız ama devri yapmadıysanız, kaza tarihinde trafik kaydında siz göründüğünüz sürece sorumluluk riski sizdedir.

Sigorta ödediğini araç sahibinden ne zaman geri ister?

Trafik sigortası, zarar gören kişiye karşı poliçe şartlarını ileri süremez ve önce öder. Ama KTK’nın 95. maddesi, sigortacının ödediği tutarı sözleşmeye göre sigorta ettirene, yani araç sahibine geri isteyebilmesine izin verir. Buna rücu denir.

Uygulamada en sık rücu sebebi, sürücünün yasal sınırın üzerinde alkollü olması ve kazanın alkolün etkisiyle olmasıdır. Trafik sigortası Genel Şartları’na göre sürücünün can güvenliği ya da tedavi gibi zorunlu bir sebep olmadan olay yerini terk etmesi de rücu sebebidir.

Rücu davasında sigortacının, kazanın münhasıran alkolün etkisiyle olduğunu ispat etmesi gerekir. Bunun için genellikle trafik uzmanı ve nörolog bilirkişiden rapor alınır. Bilirkişi, teknik konularda mahkemeye rapor veren uzmandır.

Araç sahibi sorumluluktan kurtulabilir mi?

Çok sınırlı durumlarda kurtulabilir. KTK’nın 86. maddesine göre araç sahibi, kendisinin ya da sürücünün kusuru olmadığını ve araçtaki bir arızanın kazayı etkilemediğini ispat etmelidir. Ayrıca kazanın mücbir sebepten, zarar görenin ya da üçüncü bir kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını göstermesi gerekir. Zarar görenin de kusuru varsa tazminat indirilebilir.

Araç çalındıysa KTK’nın 107. maddesi uygulanır. Aracı çalan kişi işleten gibi sorumludur. Araç sahibi, kendisinin aracın çalınmasında kusurlu olmadığını ispat ederse sorumlu tutulamaz. Örneğin anahtarı kontakta bırakılmış bir araç çalındıysa bu ispat zorlaşır.

Süreler

Zamanaşımı, bir hakkın dava yoluyla istenebileceği sürenin dolmasıdır. Kaza aynı zamanda suç oluşturuyorsa ve ceza kanunu daha uzun bir süre öngörüyorsa o süre uygulanır.

Yargıtay bu konuda ne diyor?

Adım adım ne yapmalısınız?

1. Kaza tespit tutanağının bir örneğini alın, kusur oranlarını ve sürücünün bilgilerini kontrol edin.
2. Kendi trafik sigortanıza kazayı bildirin ve hasar dosya numarasını not edin.
3. Sürücünün alkol raporu varsa sonucunu öğrenin, rücu riski bu rapora bağlıdır.
4. Karşı taraf sizden doğrudan para isterse, önce trafik sigortasına başvurup başvurmadığını sorun.
5. Kusur oranı yanlışsa itiraz edin. Yolu kaza tespit tutanağına itiraz rehberinde anlatılıyor.

Kazadan sonra istenebilecek bütün zarar kalemleri trafik kazası sonrası tazminat rehberinde bir arada yer alıyor.

Sık sorulan sorular

Aracımı arkadaşım kullanırken kaza yaptı, hasarı ben mi öderim?

Karşı tarafın hasarını önce aracınızın trafik sigortası öder. Teminatı aşan kısımdan siz ve arkadaşınız birlikte sorumlusunuz. Siz öderseniz, kazada kusurlu olan arkadaşınıza başvurabilirsiniz.

Aracımın trafik sigortası yoksa ne olur?

Karşı tarafın araç hasarının tamamından siz ve sürücü sorumlu olursunuz. Güvence Hesabı, sigortasız araçların yalnızca bedensel zararlarını karşılar (5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m. 14), araç hasarını karşılamaz.

Kazada kusurum yoksa araç sahibi olarak bir şey öder miyim?

Kural olarak hayır, ama bunu ispat etmeniz gerekir. Trafik sigortası, karşı tarafın kendi kusuruna denk gelen zararı ödemez. KTK’nın 86. maddesine göre kaza tamamen karşı tarafın ağır kusurundan kaynaklandıysa ve aracınızda kazayı etkileyen bir arıza yoksa sorumluluktan kurtulursunuz.

Kiralık araçla yapılan kazada araç kiralama şirketi sorumlu mu?

Kısa süreli kiralamalarda kural olarak evet, işleten kiralama şirketidir. Uzun süreli kiralamada ise kiracı işleten sayılabilir. 2026 tarihli karar kartındaki dosyada da trafik sigortası, ödediği tutarı kiralama şirketinden geri almıştı.

Sigorta araç sahibine rücu ederse kaç yıl içinde ister?

2 yıl. KTK’nın 109. maddesine göre rücu hakkı, ödemenin tam olarak yapıldığı ve rücu edilecek kişinin öğrenildiği günden itibaren 2 yılda zamanaşımına uğrar.

Kasko araç sahibinin sorumluluğunu karşılar mı?

Poliçenizde ihtiyari mali sorumluluk teminatı varsa, trafik sigortası sınırını aşan kısım bu teminattan, poliçedeki tutara kadar karşılanır. Bu teminat poliçeden poliçeye değişir, poliçenizde “İMM” satırına bakın.

Karşı taraf sigortaya gitmeden doğrudan bana dava açabilir mi?

Evet. Araç sahibi ve sürücü müteselsilen sorumlu olduğu için zarar gören kişi doğrudan size dava açabilir. Trafik sigortasına karşı dava açmadan önce ise sigortaya yazılı başvuru zorunludur (KTK m. 97).

Aracımın park halindeyken kaymasıyla oluşan hasardan sorumlu muyum?

KTK’nın 85. maddesi, işletilme halinde olmayan bir aracın sebep olduğu kazada da araç sahibinin sorumluluğunu düzenler. Bu durumda zarar görenin araç sahibinin ya da sorumlu tuttuğu kişilerin kusurunu ispat etmesi gerekir. Örneğin el freni çekilmeden bırakılan bir araç bu kapsama girebilir.

Bugün ne yapabilirsiniz?

Aracınızı başkalarına veriyorsanız trafik sigortası poliçenizi açın ve araç başı maddi teminat tutarına bakın. Kaskonuzda İMM teminatı yoksa eklemeyi düşünün. Sattığınız ama devrini yapmadığınız bir araç varsa devri hemen noterde tamamlayın.